Қазақстан жоғары білім жүйесі ірі құрылымдық өзгерістердің алдында тұр. Үкімет 700-ден астам білім беру бағдарламасын қысқарту туралы шешім қабылдап, университеттердегі ұсынылатын мамандықтар мен бағыттарды қайта қарауға кірісті. Бұл қадам еңбек нарығы мен академиялық дайындық арасындағы алшақтықты азайтуды көздейді.
Премьер-министрдің орынбасары — Мәдениет және ақпарат министрі Аида Балаева мәлімдегендей, жүргізілген талдау нәтижесінде 78 университеттегі 503 бағдарлама артық деп танылған. Бұдан бөлек, жүйелік кемшіліктерді жою мақсатында 26 бағыт бойынша тағы 235 бағдарлама тоқтатылмақ. Алайда бұл өзгерістер қазіргі студенттерге әсер етпейді — олар оқуын толық аяқтайды, тек жаңа қабылдау жүргізілмейді.
Бұл шешім бір күнде қабылданған жоқ. Үкімет 73 мыңнан астам отандық кәсіпорынды қамтыған кең көлемді сауалнама жүргізіп, жұмыс берушілердің нақты сұранысын анықтауға тырысқан. Нәтижесінде жоғары білім беру мазмұнының еңбек нарығындағы талаптарға толық сәйкес келмейтіні, сондай-ақ бірқатар бағдарламалардың заман талабынан қалып қойғаны белгілі болған.
Реформа тек қысқартумен шектелмейді. Керісінше, билік жаңа басым бағыттарды қалыптастыруға күш салып отыр. Алдағы уақытта 21 жаңа бағыт іске қосылып, тағы 35 бағыт бойынша білім беру бағдарламалары жаңғыртылады. Бұл өзгерістер цифрландыру, технология, және қолданбалы дағдыларға негізделген оқыту үлесін арттыруға бағытталған.
Сонымен қатар халықаралық тәжірибеге де басымдық берілуде. ЮНЕСКО ұсынымдарына сәйкес, жұмыс орнында тәжірибелік оқыту үлесі бакалавриатта 25 пайызға, ал магистратурада 40 пайызға дейін жеткізілмек. Бұл қадам теория мен практиканың арасындағы алшақтықты қысқартуға бағытталған.
Қазақстанның жоғары білім жүйесіндегі бұл өзгерістер — тек сандық қысқарту емес, сапалық қайта құру әрекеті. Алайда оның нақты нәтижесі — жаңа бағдарламалардың мазмұны мен іске асырылу сапасына байланысты болмақ.
